HAKİKATİN SESİ HEP YANKILANSIN!

Hemen hemen her mesleğin olduğu gibi ‘Gazeteci’lerin de her yıl kutladığı bir ‘Gün’ var Türkiye’de. Basın çalışanlarının çalışma koşullarını iyileştiren ve sosyal haklar tanıyan 212 sayılı yasanın 1961 yılında yürürlüğe girdiği gün olarak kabul görür, 10 Ocak günü. Ülkemizde bu yasanın yürürlüğe girmesi öyle pek de kolay olmamış maalesef. Dönemin dokuz büyük gazete patronu, (Tahmin ettiğiniz gibi) bu haklara karşı çıkmış, direniş göstermiş, 11 Ocak’tan itibaren 3 gün süreyle gazete çıkarmama kararı almışlardır ve bu olay, basın tarihine ‘Dokuz Patron Olayı’ olarak geçmiştir.

Genellikle öyle olmuyor mu ki zaten? Ne zaman işçi, emekçi adına güzel olacak olan bir karar alınsa, işverenler tarafından uygun görülmez ve bunun neticesinde de çalışanlar, bu haklarını alana kadar mücadele ederler, eyleme kalkışırlar. Kalkışırlar kalkışmasına da, patronlar tarafından çeşitli tehditlere (işten çıkarma gibi v.s.) mâruz bırakılırlar. Kolay olmaz, olmuyor hakların kazanılması yani.

GAZETECİ HER ZAMAN HALKIN HİZMETİNDE!

İşte gazeteciler de, yukarıda bahsettiğim patronların bu boykotuna karşı birleşerek, Ankara sokaklarında ‘Daima Halkın Hizmetindeyiz’ pankartlarıyla yürümüşlerdir. Boykot süresince halkın haber alma hakkını savunmak için kendi imkanlarıyla ‘Basın’ adında bir gazete yayımlamışlardır.

1971 yılına kadar ‘Çalışan Gazeteciler Bayramı’ olarak kutlanan bu anlamlı gün, 1971 yılındaki askerî müdahale sonrası, haklardaki kısıtlamalar sebebiyle adı ‘Çalışan Gazeteciler Günü’ne dönüşmüştür.

ÇOK MEŞAKKATLİYDİ GAZETE HAZIRLAMAK

Kendimden, mesleğimden bahsetmeyi pek sevmiyorum aslında ama bugün madem ki, ‘10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü’ ben de bir şeyler söyleyeyim isterseniz?

Benim gibi mesleğe 1985 yılının ikinci yarısından itibaren başlayanlardan iki gazeteci veya çalışanı ne zaman bir araya gelse, ‘Esas bizim zamanımızda gazetecilik yapılırdı. Şimdi gazetecilik kaldı mı ki?’ gibi benzeri laflarla başlarlar muhabbete. ‘Nerede o eski bayramlar?’ lafı misali yani…

Evet, o yıllar ileri teknolojinin, bilgisayarların basın sektöründe olmadığı yıllardı. Bir gazete sayfasının hazırlanması için dizgi, pikaj, kamera-montaj gibi birçok servisler vardı. Bilgisayar teknolojisinin, dijitalleşmenin basın sektörüne de dahil olması ile birlikte bütün bu bahsini ettiğim servisler aradan çekildi. Editör ve sayfa sekreteri, bilgisayar ekranında sayfayı hazırlıyor ve direk baskıya gönderiyor artık.

Çok meşakkatliydi önceden gazete çıkarmak ve gazetecilik. Gün içinde uzun ve zor bir süreçti. Ama keyifliydi, lezzetliydi. Unutamıyoruz o günleri. Meslektaşlarımızla bir araya geldiğimizde, bahsederiz hep o günlerden. Yazı işlerindeki o daktiloların, telekslerin sesleri, hâlâ kulaklarmda yankılanıyor. Telekslerin başında, Ankara’dan gelen haberleri nasıl da heyecanla beklerdik?..

BÂB-I ÂLİ UNUTULUR MU?

Gazete ve gazeteci deyip de İstanbul’un Fatih İlçesi’ndeki Bâb-ı Âli’den (Cağaloğlu ile Sirkeci arasnda, Bâb-ı Âli Yokuşu da denir) bahsetmeden olur mu hiç? Bu bölge, Osmanlı’nın son döneminden 1990’lara kadar Türk basının merkezi olmuştur. Osmanlı’da Sadrazamlık makamı yani Başbakanlık buradaymış. Hükümet merkezi burada olduğu için de haber kaynağına yakın olmak isteyen gazete ve yayınevleri bu bölgede toplanmış.

1990’lı yıllardan sonra büyük medya kuruluşlarının (Örnek; Sabah ve Hürriyet Gazetesi) İkitelli gibi bölgelerdeki ‘plazalara’ taşınmasıyla Bâb-ı Âli, basın merkezi olma özelliğini kaybetti ve yerini daha çok kitapçılara ve kırtasiyecilere bıraktı. Ondan sonra bizim mesleğin ‘tadı’nın kaçtığı kanaatindeyim. Bilgisayar teknolojisinin de basın sektörüne girmesiyle birlikte şimdi her şey daha kolay, daha rahat ama pek ‘tadı’ kalmadı gazeteciliğin.

GAZETECİLER DE GEÇİNMEKTE ZORLANIYOR!

Maddî ve mânevî olarak zor durumda gazeteciler. Birçok meslekte olduğu gibi, asgarî ücretle veya biraz yukarıda bir ücretle çalışıyorlar. Yerel gazetelerin ve çalışanların durumu daha da vahim. Ağırlıklı olarak, Basın İlan Kurumu’ndan aldıkları resmî ilanların gelirleriyle ayakta durmaya gayret ediyorlar. Birçok gazete çalışanı arkadaşımız, mesaisinden sonra kalan vakitlerde ikinci bir iş ile meşgul durumda. Gazeteci ve gazete çalışanlarının aldıkları ücretler düşük. Geçinmekte zorlanıyorlar.

‘YEŞİL PASAPORT’ HAKKI TANINSIN!

Bugün, ‘10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü’. Hakikatin sesini eğmeden, bükmeden, tarafsız bir şekilde kamuoyuna iletmek ve yankılanmasını sağlamak için mücadele eden bütün meslektaşlarımın ‘Günü’nü kutluyorum. Zor coğrafyalarda, zor şartlarda görevini yerine getiren arkadaşlarımıza kolaylıklar diliyorum. Gazetecilerin hak ettikleri ücrete ve haklara kavuşmaları en büyük temennim. Kendi adıma da dileğim odur ki; Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)’ye verilen, ‘Gazetecilere yeşil pasaport’ hakkındaki kanun teklifinin görüşülerek olumlu olarak kabul edilmesidir. Aynı zamanda ‘Basın Kartı’ taşıyan gazetecilerin, sahip oldukları haklarının genişletilmesi de bir diğer temennim olacaktır, vesselâm.